ئەشرەف ئیبراهیم نموونەیەك لە خۆراگرى و تێكۆشانى ئافرەتانى كورد
ساسان دەروێش-هۆلەندا
* دەكرێ بە كورتی باس لە خەبات وتێكۆشانت بكەی لە نێو ڕیزەكانی پارتی دیموكراتی كوردستان ویەكێتی ئافرەتانی كوردستان ؟
- من ناتوانم وناشمەوێت باسی خزمەت وخەباتی خۆم بكەم چونكە بەڕای من هەرچیەكم كردبێ وەكوتاكی كورد بەئەركی سەرشانمی دەزانم و خۆشەویستی نیشتیمان وهەڵبژاردنی ڕێبازێك بۆ گەیاندن و خزمەت كردنم بە كوردوكوردستان، ئەوە ئاواتی هەمیشەیی گەنجێتیم بووە كە لە نێو خانەوادەكەمەوە خزاوەتە نێو دڵ و دەرونم بۆیە هیچ مننەتی تیانییە باس لە سەختی ژیانی ڕابردووم و وێسگتەكانی خەبات كردنم بكەم ، ئەوەی كردومە ناگاتە دڵۆپێ خوێنی شەهیدێك كە ئەمڕۆیان داگیرسان و كورد لە سایەیدا لە بەشێكی وڵاتەكەمان لە باشووری كوردستان بە ئازادی بیردەكەنەوە ومافی هەموو هەڵسوكەوتێكیان هەیە و دیموكراسیش فەراهەمە بۆ هەموان كە ئەوە ئاواتی هەموو كوردێكی بەشەرەفە .
* بیرەوەرییەكت هەیە كە بە هەمیشەیی لە هزرت دا گوزەر بكات ؟
- لەگەل ئەو وێنەیەدا كە لە بەردەستایە ، بیرەوەرییەكی خۆشـم هەیە بۆیە باسی لێوە دەكەم .لە سالی 1985 ئەو كاتە هێشتا یەكیتی ئافرەتان دەستی بە ئیش و كاری خۆی نە كردبۆیەوە ، بەلام ئیمە نزیكی 30 تا 35 ئافرەت بووین لە شانەی سەركی شەهید سەر بە رێكخراوی برایەتی لە نەغەدە، روژیك چوین بۆ لای لێژنەی رێكخراو و لێژنەی ناوچەی خەباتی بەرێز كە ئەو كات برا و مامۆستای زۆر ئازیزم كاك قادر عبدولعزیز لەوێ بوو وە داوامان لێ كرد دیتنێكمان لەگەڵ سەرۆك بۆ سازبكات كە ئەویش زۆر بە زوویی پێشنیارەكەی بۆ جێبەجێ كردین. هەموومان بەیەكەوە كە كاك قادریش لەگەلمان هات چوین بۆلای سەرۆكمان بەڕێز كاك مسعود بارزانی. لە روژی دوایی دا لە ئێزگەی رادیۆی دەنگی كوردستانی عێراقی پارتیمان هەواڵەكە خوێندرایەوە كە یەكیتی ئافرەتانی نەغەدە سەردانی سەرۆكیان كردوە . ئینجا ئەو دیدارە بووە بە هەوێنی دووبارە ئیعادە بوونەوەی تەنزیمات وچالاكییەكانی یەكێتی ئافرەتان لە ئاستی هەموو رێكخراو و ناوچە و لقەكانی تر. هەروەها لەو وێنەیەشدا خەریكی ووتارخوێندنەوەم لە شەشەمین بیرەوەری وەفاتی بارزانیی نەمر لە نەغەدە .لە كاتی مناسبات دەبوو خەریكی ئامادە كردنی دەستەی سروودی ئەی شەهیدان و ئەی رەقیب بام و خەریكی وتار نوسین و خوێندنەوە بام لە ناو جەماوەرێكی یەكجار زۆر مایكم بە دەستەوەگردبا و بە دەنگی بەرز كە هەموو شوێنێكی پر كردبا قسەم بكردایە.بە ڕای من كوردایەتی ئەو كاتە هەر چەندە زۆر قورس بوو، بەڵام هەستیكی راستەقینە بوو كە كوردایەتی ئەو كاتە خۆبەخشانەبوو وەك خۆشەویستی نیشتیمان وەكو خۆشەویستی لەیلی ومەجنون بوو .خۆزگە ئەو هەستە ئیستاش هەروابوایە.
* تا چەند وەك یەكێتییەكەتان هەوڵتان بۆ پێگەیاندنی لاوانی كورد لە هۆلندا داوە؟
- لە هۆڵەنداش وەكو پێویست بەردەوام لە هەموو كۆڕو كۆبونەوەكان بەشداریم كردووە جا چ لە رێكخراوی حیزبی یان یەكێتی ئافرەتان بۆبیت لەو كۆرو كۆبۆونەوانەدا هەوڵ دراوە ئەو خێزانانەی كە منداڵیان هەن بە تایبەتی كە كچن بە چ شێوەیەك بتوانن تەحەموول وهەزمی كلتووری هۆلەندی بكەن و بتوانن خۆیانی لەگەڵ رێكخەن كە بە شێوەیەك كلتووری خۆشیان بۆ ناموو نەبیت. چونكە ئەوی راستی بیت بۆ مرڤێك كە لە ناو وەڵاتی خۆی نە ژیا بیت و عادات وتەقالید و كلتووری خۆی نەدیتبیت بەس گوێبیست بووبیت زۆر بۆی ئاستەمە كە بتوانیت هەزمی بكات بۆیە هەڤاڵانی پارتیمان هەموو لایەك بە یەكەوە لێژنەی ناوچە و یەكیتی ئافرەتان و برادەرانی تر وەكو نووسەرەكان و رۆشنبیران دەرێخیان نەكردوە و هەوڵ دراوە رەوەندی كوردی لە بواری كۆمەڵایەتی وشیار بكەنەوە.
* ڕۆڵی ئافرەتی كورد لە كوێی هاوكێشەكانی كۆمەڵگای هۆڵەندایە بۆ ناساندنی كاری ڕێكخراوی وبەرگری كردن لە مافی ئافرەتان ؟
- یەكێتی ئافرەتان و گشت هەڤاڵانی پارتی هەوڵیان داوە بە شێوەیەكی شیاو و گونجاو لە رێگای كۆڕو كۆبوونەوە و سمینار و دیتنی پەرلەمانتارانی هۆڵەندی ، پەیامی نەتەوەیی گەلەكەمان بگەیەنن بە گەڵانی تركە لەگەڵمان دەژین تارادەیەكی باش سەر كەوتووبوین و توانیومانە سەرنج و رای گشتی بە شێوەێكی باش و مەعقول بۆلای گەل ونەتەوەكەمان راكێشین. هەر بۆیەشە زۆربەیان دیدو تێروانیان وایە كە گەلی كورد ئاشتی خوازە و بە درێژای مێژوو لە لایەن داگیركەران ، ئەنفال وكیمیاباران كراون و زوڵم و ستەمیان بەرامبەر كراوە جا بەتایبەتی كە ئیستا رژێمی بەعسی سووری كە ئیدامە دەری رژێمی بەعسی عێراقە رۆژانە بە بەردەوامی خەلكی كوردی بی تاوان كە لە ناویاندا ژن ومندال و بەتەمەن بە دی دەكرێن بە شێوەیەكی زۆر نامروڤانە بە چەكی قورس شەهید دەبن .داوا لە ڕای گشتی دەكەین كە ویژدانیان بجووڵێنن و داوا لەو دەوڵەت و حكوومەتە زڵهێزانە بكەن كە نەهێلن چیتر ئەو زۆڵم و زۆریە درێژەی هەبیت و ئەو زاڵم و دیكتاتۆرانە بە سزای خۆیان بگەیەنن .
* ئافرەتانی كوردستان وەكو ڕێكخراوەكەتان تا چەند لەگەڵ ئێش و ئازارەكانی ئافرەتانی ڕۆژئاوای كوردستان بوون لەم بارودۆخەی ئاوارەییانەداكە تێدا دەگوزەرێنن؟
- دەتوانم بڵێم وەك ئەركێكی نیشتیمانی و نەتەوەیی ئێمە یەكەم كەس بووین لە ئەوروپاوە وەكو یەكێتی ئافرەتانی كوردستان لە هۆڵەنداوە كۆمەك وهاوكاریمان بەپشتگیری دڵسۆزانی كوردو ئەندامانمان لە ئافرەتان بە دوو جار گەیاندە كەمپی دهۆك بۆ خوشك وبراكانمان وهیوادارین چیتر كورد بەگشتی دووچاری ناخۆشی نەبێت وهەموومان تەواوكەری یەكتربین ویەكترمان قبوڵ بێت لە پێناوی بەرژەوەندیی گشتی نەتەوەیمان وسەرخستنی كوردستان .
* دوا وتەتان ئەگەر بتانەوێت بیلێن؟
- سوپاس بۆ ئەرك و ماندووبوونتان و ئەو دەرفەتەتان كە بۆتان ڕەخساندم بتوانم ئەم گفتوگۆیە بكەین كە زۆر لە مێژ بوو دەمویست یەكێك بێت ولە دەرگای دڵی بیرەوەرییەكانم بدات و كە مێكیان بخەمە سەركاغەز و ڕۆژنامەكان ، سوپاس بۆ خوای گەورە كە بوومە میوانی خێزانی ڕۆژنامەی خەبات و دەست خۆشی لە یەكە بە یەكەتان دەكەم لە بەڕیوەبەرو كارمەندانتان و دەستی ماندووبوونتان دەگوشم لەگەل كارەجوانەكانتاندا كە توانیوتانە بەشێكی باش لە گۆشەكانی ڕۆژنامەكەتان تەرخان بكەن بۆ بیروڕای ئافرەتان ودەنگوباسەكانیان، دووبارە سەركەوتووبن هەموولایەك .
