سەرۆكی كۆمەڵەی قوربانیانی كیمیابارانی هەڵەبجە بۆ خەبات: تائێستا گازی خەردەل لەچەند ژێر زەمینێكی هەڵەبجەدا ماوە
لوقمان عبدالقادر سەرۆكی كۆمەڵەی قوربانیانی كیمیابارانی هەڵەبجە لەگفتوگۆیەكیدا لەگەڵ رۆژنامەی (خەبات) لەبارەی بوونی گۆڕە بەكۆمەڵەكان لەشارەكەداو ترسی هاوڵاتیانی ئەوسنورە لەبوونی گازی خەردەل لەچەند شوێنێكی هەڵەبجەو ناردنەوە دەرەوەی بریندارانی كیمیاباران و گلەی كەسوكاری شەهیدان لەبوونی كەمی موچەو چەند پرسێكی ترەوە دەدوێت.
گفتوگۆی: عەلی بانیشاری- هەڵەبجە
لەكۆی33گۆڕی بەكۆمەڵ 3 گۆر هەڵدراونەتەوە
لە گفتوگۆكەیدا لەگەڵ رۆژنامەی(خەبات) لوقمان عبدالقادر سەرۆكی كۆمەڵەی قوربانیانی كیمیابارانی هەڵەبجە ئاشكرای كرد لەو گۆڕە بەكۆمەڵانەی ساڵی 1988كە لەهەڵەبجەدا بەخاك سپێراون تەنها 3گۆڕییان هەڵدراونەتەوە، هەروەها وتیشی:" ئەو كارمەندانەی شارەوانی كە روفاتی شەهیدەكانیان
دەرهێناوەتەوە5 كارمەند بوون كە 4 كارمەندانیان بەهۆی بوونی گاز لەسەر روفاتەكان گیانیان لەدەست داوە، لەسنوری هەڵەبجەش(33) گۆڕی بەكۆمەڵ هەیە، بەڵام بەهۆی نەبوونی تیمی شارەزاوە نەتوانراوە گۆڕەكان هەڵبدرێنەوە، ساڵی ڕابردوو وەزارەتی شەهیدان تیمێكی بەرتانییان بۆ ئەو مەبەستە بانگهێشت كرد، بەڵام تائێستا هیچ ئەنجامێكی نەبووە و كەسوكاری شەهیدانیش لەهەڵەبجە پێیان باش نییە ئەو گۆڕە بەكۆمەڵانە هەڵبدرێنەوە".
تا ئێستا گازی خەردەل لەچەند ژێر زەمینێكی هەڵەبجەدا ماوە
لەبارەی ئەگەرەكانی مانەوەی ئەو گازانەی ساڵی 1988 بەسەر شاری هەڵەبجەدا ڕژێنراو ژمارەی بەركەوتوانی چەكی كیمیاوی، لوقمان عبدالقادر گوتی:" بەپێی ئەو زانییاریانەی كە ئێمە وەك كۆمەڵەی قوربانیان هەمانە ئەو ژێر زەمینانەی كە باران و خۆرو هەوا تیایاندا ئاڵوگۆر ناكرێت مەترسی بوونی گازی كیمیایان لەسەرە، تیمێكی تایبەت لەلایان (بیئەی عێراق)ی لە ماوەكانی ڕابردوودا هاتنە شاری هەڵەبجە و چەند شوێنێكی شاری هەڵەبجەیان بەسەر كردەوە، كۆمەڵەش چەند شوێنێكمان بێ ئاشنا كردن دواتر وەڵامیان داینەوە كە ئەو ژێر زەمینانە بەكارنەهێنرێ و دوا جار تیمێكی بەریتانی هاتنە شاری هەڵەبجە و ئەوانیش چەند ژێر زەمینێكیان بەسەر كردەوە دواجار ڕایان گەیاند كە گازی (خەردەل) لەو ژێر زەمینانەدا بوونی هەیە، لەلایەكی تریشەوە 254 بەركەوتوی چەكی كیمیاوی لای ئێمە تۆماركراون كە لەلایان تیمێكی تایبەت بەبریندارانی كیمیاوی وڵاتی ئێرانەوە پۆلێن كراون، لەو ژمارەیەش69 بەركەوتویان لەلایەن دیوانی سەرۆكایەتی هەرێمەوە بەهەماهەنكی كۆمەڵەی قوربانیان ڕەوانەی وڵاتی ئێران بۆ چارەسەر دەكرێن، 47 كەسیشیان چاندنی كلێنەی چاویان بۆ كراوەو ئەوانی تریشیان لەلایان بەرێوبەرایەتی گشتی شەهیدانەوە ڕەوانەی وڵاتی ئێران دەكرێن".
موچەی شەهیدان كیمیاباران گونجاو نییە
كەسوكارەی قوربانیان گلەی كەمی و موچەو نەبوونی زەوی دەكەن، ئەو داوایانە چەند ڕەواییە؟ ئێوە وەكو كۆمەڵە چیتان بۆ ئەم مەبەستە كردووە؟ بۆ وەڵامی ئەم پرسیارە سەرۆكی كۆمەڵەی قوربانیانی كیمیابارانی هەڵەبجە وتی:" ئەو داوایە زۆر ڕەوایە، چونكە ئەو موچەیەی بەوارسی شەهیدانی جینۆساید دەدرێ لەچاو بژێوی ژیانی ئاسایی خەڵكدا گونجاو نیە، بەمەبەستی گۆڕانكاری یاسای ماف و ئیمتیازی كەسوكاری شەهیدان كەلەلایەن وەزارەتی كاروباری شەهیدانەوە رێكخرابوو بەژدار بووین و راو سەرنجی خۆمان لەسەر یاساكە دەربڕیوە وە دواتریش بەچەند یاداشتێك لایەنی پەیوەندی دارمان ئاگادار كردوەتەوە وە دوا جاریش خۆپیشاندانێكمان ئەنجامداو داوامان كردوە تا ئەو یاسایە دەچێتە پەرلەمان، دەكرێ سەرۆكایەتی ئەنجومەنی وەزیران وەك هاوكاری بوجەیەكی دیاریكراو بخاتە سەر موچەی كەسوكاری شەهیدان تایاساكە هەموار بكرێتەوە خۆشبەختانە پێشنیارەكەمان جێبەجێ كرا، سەبارەت بەزەوی بۆ سەرجەم وارسی شەهیدان بەڵێنمان پێ دراوەو لەلایەن سەرۆكایەتی ئەنجومەنی وەزیرانەوە لیژنەیەك بۆ ئەو مەبەستە پێكهێنراوە".
ئاوڕدانەوە لەكەسوكاری شەهیدان و دۆزینەوەی ناسنامەكانیان
لەبارەی ئاوڕدانەوە لەكەس و كاری شەهیدان و هەوڵەكانی كۆمەڵەی قوربانیانی كیمیاباران بۆ دۆزینەوەی ناسنامەی ئەو كەسانەی بەهۆی بۆردومانەكەی ساڵی1988 تەوە تائێستا دیار نین، لوقمان عبدالقادر بۆ (خەبات) دەڵێت:" تاڕادەیەك كار بۆ كەسوكاری قوربانیان كراوە، بەڵام نەتوانراوە هەموو وارسەكان سودمەند ببن لەكردنەوەی خانوو ئەو پێداویستیە سەرەتایانی كەهەن و پێویستە بۆیان فەراهەم بهێنرێن، لەلایەكی تریشەوە كۆمەڵەی قوربانیانی كیمیابارانی هەڵەبجە بەردەوامە لەكاركردن بۆ دۆزینەوەی ناسنامەی ئەو كەسانەی كەلەساڵی(1988) تەوە دیار نین و ئەوەش هۆكارێك بوو بۆ دۆزینەوەی یەكێك لەون بووەكانی ساڵی (1988) بەناوی (زمناكۆ) كە لەلایەن سەرۆكی هەرێم و سەرۆكی ئەنجومەنی وەزیرانەوە ئەو داواكارییەمان گەیاندە ئەندازیار(زەرەیبافان) كەبەرێزیان جێگری(ئەحمەد نەژاد) بوون و بەرپرسی بنیاد شەهیدی ئێرانە".
لە2 ساڵی ڕابردوودا 7 بریندار گیان لەدەستداوە
سەرۆكی كۆمەڵەی قوربانیانی كیمیابارنی هەڵەبجە ئاشكرای كرد لەدوو ساڵی ڕابردووا7بەركەوتووی چەكی كیمیاوی گیان لەدەستداوە، لەبارەی بوونی ئەو بۆمبانەی لەشاری هەڵەبجەدا هەن و بەرنامەكانی كۆمەڵەی قوربانیان لەداهاتوودا لوقمان عبدالقادر وتی:" تائێستا ژمارەیەكی تەواومان لەبەردەستدا نییە بۆ زانینی ژمارەی ئەو بۆمبانەی لە ژێر زەویدا هەن، بەڵام ئەوەی ئێمە ئاگاداربین 6 بۆمب لەسنورەكەدا هەن، بەڵام نازانرێت بۆمبی كیمیاین یا نا، لەبارەی بەرنامەكانی كۆمەڵەشەوە كارلەسەر ئەوەدەكەین بتوانین لە25ساڵیادی كیمیابارانی هەڵەبجەدا پێشوازی لەمیوانەكان بكەین و چاوەڕوانی وەڵامی ئەو داواكاریانەین بەبردنی وارسی شەهیدەكان بۆ سەر كڵكۆی شەهیدەكانیان لە وڵاتی ئێران و بە دیكۆمێنت كردنی تاوانی كیمیابارانی هەڵەبجە لەسەر زاری شاهیدو قوربانیەكان بە دەنگ و ڕەنگەوەو چەند بەرنامەیەكی تریش"
