سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان: ئه‌ركى عێراقه باشتر خۆى له ئێزدییه‌كان به‌خاوه‌ن بكات
ھەولێر-KDP.info- به‌ڕێز نێچیرڤان بارزانى، سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستان له وتارێكدا كه ئه‌مڕۆ دووشه‌ممه 2025/7/28 له هه‌ولێر له چالاكییه‌كى ڕێكخراوى یه‌زداى ئێزدى و ڕێكخراوى جێرمه‌ن كووپه‌ریشنى ئه‌ڵمانیدا بۆ یادى یازده ساڵه‌ى جینۆسایدى ئێزدییان پێشكه‌ش كرا، وێڕاى خستنه‌ڕووى دۆخى ئێزدییان، جه‌خت له پابه‌ندى به پێشكه‌شكردنى هه‌موو پشتیوانى و پشتگیرییه‌ك بۆ ئێزدییان و پاراستنى مافه‌كانیان ده‌كاته‌وه.
به‌ڕێز دلشاد شهاب، یاریده‌ده‌رى سه‌رۆك و وته‌بێژى سه‌رۆكایه‌تیى هه‌رێمى كوردستان به نوێنه‌رایه‌تیى سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانى و به یاوه‌ریى شاندێكى سه‌رۆكایه‌تى، به‌شداریى له چالاكییه‌کەدا كرد و وتارى به‌ڕێز سه‌رۆكى هه‌رێمى كوردستانى پێشكه‌ش كرد.
له وتاره‌كه‌دا سه‌رۆك نێچیرڤان بارزانى داكۆكى له‌وه ده‌كات كه هه‌رێمى كوردستان له كار و هه‌وڵه‌كانى له‌سه‌ر ئاستى نێوده‌وڵه‌تى به‌رده‌وام ده‌بێت بۆ دانپێدانانى زیاتر به جینۆسایدى ئێزدییان، هه‌روه‌ها ئێزدییانى دڵنیا كرده‌وه كه تاكو تاقه ڕفێنراوێكى ئێزدى مابێت، كارى نووسینگه‌ى ڕزگاركردنى ڕفێنراوانى ئێزدى، بۆ ڕزگاركردن و ئاشكراكردنى چاره‌نووسیان به‌رده‌وام ده‌بێت.
ئه‌مه ده‌قى وتاره‌كه‌یه:
ئاماده‌بوویێت هێژا،
ڕۆژا هه‌وه بخێر،
هون هه‌مى بخێر هاتن بۆ ڤێ ڕێوڕه‌سمێ..
چه‌ند ڕۆژێت كێم یێت پێشییا مه، ئه‌م دێ بیرهاتنا ب ژان و ئێش یا یازده سالییا جینۆسایدا ئێزدییا كه‌ین. هه‌ر سال هه‌رێما كوردستانێ ب هه‌مى پێكهاتێت خۆڤه، وه‌كى چه‌ندین بیرهاتنێت دى یێت تاڵ، ب خه‌مه‌كا كوور، ڤێ بیرهاتنێ زندى دكه‌ت، ئو ب ڕێز و وه‌فادارى، هه‌مى قوربانیێت وێ تاوانكارییا سه‌دسالێ، ب بیر تینیت. كۆمكوژییه‌كا كێم وێنه یا دیرۆكێ، كو ڕێكخراوا تیرۆرستى یا داعش، ل شه‌نگالێ و ده‌ڤه‌رێت ئێزدییا، ل هه‌مبه‌ر خه‌لكێ سڤیل و بێگونه‌هێ مه یێ ئێزدى، ئه‌نجام دا.
ئه‌م ده‌ستخۆشیێ ل ڤێ چالاكیێ دكه‌ین كو ڕێكخراوا یه‌زدا ب هاریكارییا ڕێكخراوا جێرمه‌ن كووپه‌ره‌یشن، بۆ ساخكرنا ڤێ بیرهاتنێ، ڕێكئێخستییه. هه‌روه‌سا جهێ ده‌ستخۆشیێ یه كو ڕه‌ڤاندى یێت كه‌چ و خۆرتێت ئێزدى یێت ڕزگاربوویێت ده‌ستێ داعش، ڕۆڵێ سه‌ره‌كى بۆ ئاماده‌كرن و سازكرن و بڕێڤه‌برنا ڤێ چالاكیێ گێڕایه. ئه‌ڤه نیشانێ هێز و ڕژدى و ئیرادا وان یا موكومه بۆ ڕابوونه‌ڤێ و به‌رده‌و‌امبوونێ.
پیرۆزباهیێ ل وان ژى دكه‌م یێت كو ب شێوه‌یه‌كێ سه‌ركه‌فتى، به‌رنامێ مه‌شقكاریێ یێ (مافێت خۆ بزانه) بدویماهى ئیناى، هه‌روه‌سا هه‌مى پشته‌ڤانیێ ل ماف و سه‌ر‌نج و تێبینى و پێشنیار و داخازێت ڕزگاربوویا ده‌رباره‌ى (یاسایا ڕزگاربوویێت ئێزدى) ل عێراقێ دكه‌م.
ئه‌ركێ مه‌یه ئه‌م ئه‌ڤرۆ لێره بین. ئه‌م ل ڤێرێینه داكو ئاماده‌یى و پیگیرییا خۆ بۆ پێشكێشكرنا هه‌مى پشته‌ڤانى و هه‌ر پشتگیرییه‌كێ بۆ هه‌ڤوه‌لاتى یێت خۆ یێت ئێزدى، دوباره بكه‌ین. دا بێژینه وان: هون نه بتنێنه. وه‌كى هه‌رگاڤ ئه‌م دگه‌ل هه‌وه‌ینه، ئو هه‌رگاڤ دێ دگه‌ل هه‌وه بین.
دگه‌ل هه‌مى ئێش و ژانێت چوویى، ئه‌م ب ئومێد ل پاشه‌ڕۆژێ دنێڕین. ده‌ستێ مه دده‌ستێ ئێكدا، دێ پێكڤه بین و دێ پێكڤه كار كه‌ین بۆ ده‌رمانكرنا برینێت هه‌وه، كو ئه‌م دزانین گه‌له‌ك كوورن، ئو وه‌سا ب ساناهى ناهێنه ده‌رمانكرن! گه‌لێ كوردستانێ د دیرۆكا خۆدا چه‌ندین كاره‌سات و جینۆساید دیتینه، لێ هه‌رگاڤ بهێزتر ژبه‌رێ یێ ڕابوویه‌ڤه. ئه‌م قوربانییا و ئێش و ژانا ژبیر ناكه‌ین، لێ ئه‌م پشتڕاستین كو پێكڤه دێ ئه‌ڤێ ژى ده‌رباز كه‌ین.
ئاماده‌بوویێت هێژا..
جهێ داخ و دلگرانییه‌كا مه‌زنه كو یازده سالا پشتى جینۆسایدا ئێزدییا، هێشتا نێزیكى نیڤا ڤێ پێكهاتا ڕه‌سه‌ن و سه‌ره‌كى یا جڤاكا مه، ئاواره‌یه و د كه‌مپادا دژیت، ژیان و ژیاره‌كا دژوار ده‌رباز دكه‌ت. د ڕه‌وشه‌كا گران یا ئابوورى و جڤاكى و ده‌روونیدا دژین. ده‌ڤه‌رێت وان نه‌هاتینه ئاڤه‌دانكرن و هند ئارامى و ته‌ناهى تێدا نیه وان پشتڕاست بكه‌ت كو ڤه‌گه‌ڕنه جهێت خۆ. ژ هه‌میا ژى گرانتر: جیبجینه‌بوونا دادپه‌روه‌ریێ یه بۆ جڤاكا ئێزدى.
سالا 2014ێ و پشتى هنگى ژى، ده‌ما كو داعش چه‌ند كیلۆمه‌تره‌كا ژ مه دوور بوو، بودجا مه ل به‌غدا هاتبوو بڕین، هه‌رێما كوردستانێ د ڕه‌وشه‌كا گران و دژوارا ئابوورى و ئه‌منیدا، ب سینگه‌كێ فره‌هـ، ده‌رگه‌هێت خۆ بۆ هه‌مى پێكهاتێت عێراقێ ڤه‌كرن كو ژ ده‌ستێ تیرۆرێ و توندوتیژیێ دڕه‌ڤین و دهاتنه كوردستانێ.
وان ڕۆژا، خه‌لكێ به‌هدینا بتایبه‌تى و یێ كوردستانێ بگشتى، گه‌له‌ك جامێرى كر و هه‌مبێز و مال و مزگه‌فت و دێرێت خۆ بۆ لێقه‌ومیا ڤه‌كرن، كو جهێ شانازى و پێزانینه‌كا مه‌زنه و چ جارا ناهێته ژبیركرن. ژ هنگى وه‌ره هه‌تا نهۆ، چ ژێ هاتبیت، هه‌رێما كوردستانێ خه‌مسارى نه‌كریه بۆ خزمه‌تكرنا ئاوارا، بتایبه‌تى ژى ئێزدییا، لێ ب ڕاستى ئه‌ڤه تێرێ ناكه‌ت!
ئه‌م گه‌له‌ك ژ نێزیك ئاگه‌هدارین و ویژدانا مه تێشیت ده‌ما كو ئه‌م دبینین زارۆكه‌كێ ئێزدى یێ ژدایكبوویێ كه‌مپا، نهۆ ژیێ وى یازده سالن و نه‌چاره بارێ ژینگه‌هـ و ژیان و ژیاره‌كا گران، هلگریت. ژیانا كه‌مپا، به‌رده‌وامییا ده‌رده‌سه‌رییه‌كێیه كو یازده سالن ده‌ستپێكریه. هیچ نه ڕاسته هه‌ڤوه‌لاتییه‌كێ عێراقێ، ئه‌ڤ وه‌لاتێ ده‌وله‌مه‌ند، دگه‌ل هه‌مى شیان و هه‌بوونا خۆ، یازده سالا ژیانا ده‌رده‌سه‌ریێ ببۆرینیت. هاریكاریا مرۆڤانه، قه‌ت به‌س نییه و تێرا ئێزدییا ناكه‌ت، ئه‌ڤ پرسه گه‌له‌ك ژڤێ چه‌ندێ مه‌زنتره.
ئه‌ركێ حكوومه‌تا عێراقێیه خۆ ل هه‌ڤوه‌لاتى یێت خۆ یێت ئێزدى بكه‌ته خودان و ئاوره‌كێ جددى ل وان ڤه‌ده‌ت. ئه‌ڤه ب پله‌یا ئێكێ به‌رپرسیارییا حكوومه‌تا عێراقێیه كو ئێدى ڕێكێ نه‌ده‌ت شه‌نگال و ده‌ڤه‌رێت دى یێت ئێزدییا، مه‌یدانا ڤه‌كرى یا گرووپێت چه‌كدار و میلیشیا بن. دڤێت ئارامى و ته‌ناهى و خزمه‌تگوزارى بۆ شه‌نگالێ و ده‌ڤه‌رێت دى یێت وان بێنه ڤه‌گه‌ڕاندن، دا كو ئێزدییا پشتڕاست بكه‌ن كو دقارن ڤه‌گه‌رن و جهێت خۆ ئاڤه‌دان بكه‌ن.
لڤێرێ، ئه‌م دیسا داخازا خۆ دوباره دكه‌ین بۆ جیبجیكرنا ڕێككه‌فتنا حكوومه‌تا هه‌رێما كورستانێ و حكوومه‌تا عێراقا فیدرال بۆ ئاساییكرنا ڕه‌وشا شه‌نگالێ، هه‌روه‌سا چێكرنا پارێز‌گه‌ها شه‌نگالێ. چێنابیت شه‌نگال بۆ هه‌تاهه‌تا مه‌یدانا ناكۆكى یێت گرووپێت چه‌كدار و ئێكلاكرنا ئه‌جێندایێت هه‌رێمى بیت. به‌رده‌وامیا ڤێ ڕه‌وشێ ل شه‌نگالێ و ده‌ردۆرێت وێ، زوڵمه‌كا مه‌زنه ل ئێزدییا تێته كرن، د ده‌مه‌كێدا دڤێت هاریكارییا وان بێته كرن داكو بشێن ڕابنه‌ڤه و ژیانه‌كا نوى ده‌ست پێ بكه‌نه‌ڤه.
هه‌روه‌سا ژى ئه‌ركێ جڤاكا ناڤده‌وله‌تییه كو پتر د هه‌وارا ئێزدییا بێت، هاریكارییا وان بكه‌ت بۆ ئاڤه‌دانكرنا ده‌ڤه‌رێت وان یێت وێرانكرى. پشته‌ڤانێ وان بێت بۆ جیبجیبوونا دادپه‌روه‌ریێ و سزادانا تاوانكارا. ئه‌م سپاسییا هه‌مى وا وه‌لاتا دكه‌ین یێت كو كۆمكوژییا ئێزدییا وه‌كى جینۆساید ناساندى. ئه‌م لسه‌ر ئاستێ ناڤده‌وله‌تى دێ ژ كار و هه‌ولێت خۆ به‌رده‌وام بین داكو جینۆسایدا ئێزدییا زێده‌تر بێنه ناسكرن. پاراستنا پێكهاته‌كا ڕه‌سه‌نا ڤێ ده‌ڤه‌رێ، ئه‌ركێ مه‌یه ل هه‌رێما كوردستانێ و عێراقێ، هه‌روه‌سا ژى ئه‌ركێ هه‌مى مرۆڤاهیێیه. دڤێت، هه‌مى ئه‌ركێ خۆ ل هه‌مبه‌ر ئێزدییا پێك بینن.
ئه‌م هه‌مى خوشك و برایێت خۆ یێت ئێزدى پشتڕاست دكه‌ین كو هه‌ر ده‌مه‌كێ و ل هه‌ر جهه‌كێ پێویست بیت، دێ به‌ره‌ڤانیێ ل وان كه‌ین و دێ وان پارێزین. هه‌روه‌سا من دڤێت دوباره بكه‌م كو نڤیسینگه‌ها مه یا ڕزگاركرنا ڕه‌ڤاندى یێت ئێزدى دێ یا به‌رده‌وام بیت لسه‌ر كارێ خۆ، ئو هندى ئێزدییه‌ك ڕه‌ڤاندى مابیت، هه‌ر چ پێویست بیت دێ كه‌ین بۆ ڕزگاركرن، یان ئا‌شكه‌راكرنا چاره‌نڤیسێ وان.
ئه‌م گه‌له‌ك باش دزانین كو بۆ گه‌له‌ك مالباتێت ئێزدى یێت كو هیچ تشته‌كى ده‌رباره‌ى زارۆك و كه‌سوكارێت خۆ یێت وندا نزانن، یازده ساله بۆ وان هیچ نه‌هاتیه گهۆڕین و د هه‌مان ده‌رده‌سه‌ریێدا دژین. دلێ مه یێ دگه‌ل وان، ئو ئه‌م دبێژینێ: ئه‌م بێهنا خۆ ناده‌ین هه‌تا تشته‌كێ مسۆگه‌ر ژ خۆشتڤى یێت هه‌وه نه‌زانین.
سلاڤ ل بیرهاتن و گیانێ قوربانى یێت ئێزدى و ل ئیرادا بهێز و خۆڕاگرییا ئێزدییا. سلاڤ ل بیرهاتن و گیانێ هه‌مى وان پێشمه‌رگێت قه‌هره‌مان یێت كو ب فه‌رمانده‌هییا جه‌نابێ سه‌رۆك مه‌سعوود بارزانى، بۆ ڕزگاركرنا شه‌نگالێ و پاراستنا سه‌رجه‌م پێكهاتێت كوردستانێ و عیراقێ، گیانێ خۆ داین.
گه‌له‌ك سپاس.
